ประเด็น : บุหรี่ไฟฟ้า
สถานการณ์ปัญหา
ปัจจุบัน เยาวชนไทยกำลังเผชิญกับสถานการณ์วิกฤตจาก บุหรี่ไฟฟ้า ที่แพร่หลายอย่างรวดเร็ว โดยอัตราการใช้ในกลุ่มอายุ 13-17 ปี เพิ่มขึ้นถึง 5.3 เท่า ใน 3 ปี (จาก 3.3% ในปี 2560 เป็น 14.6% ในปี 2564). การเข้าถึงง่าย, รูปแบบทันสมัย, และการโฆษณาแฝง ทำให้เยาวชนเข้าใจผิดถึงอันตรายและนำไปสู่การเสพติด ซึ่งส่งผลกระทบต่อสุขภาพกายโดยตรง และที่สำคัญคือ ส่งผลกระทบทางอ้อมต่อสุขภาพจิต เช่น ความเครียดจากการปกปิด, ความกังวล, ความรู้สึกผิด, ปัญหาความสัมพันธ์, และการใช้บุหรี่ไฟฟ้าเป็นกลไกรับมือความเครียดที่ไม่ถูกจุด.นอกจากนี้ ปัญหาสุขภาพจิต ในเยาวชนโดยรวมก็ทวีความรุนแรงขึ้น โดยเยาวชนไทยที่มีภาวะซึมเศร้าเพิ่มขึ้นจาก 0.9% ในปี 2558 เป็น 4.5% ในปี 2564. ปัญหาเหล่านี้เกิดจากแรงกดดันด้านการเรียน, ครอบครัว, สังคม, และโลกออนไลน์ ซึ่งมักถูกซ่อนไว้และไม่ได้รับการแก้ไข ทำให้ปัญหาสุขภาพกายและใจซับซ้อนยิ่งขึ้น. สถานการณ์เหล่านี้พบได้อย่างชัดเจนในพื้นที่ตำบลทรงคนอง อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ซึ่งเป็นภูมิลำเนาของสมาชิกในทีม
เป้าหมายการเปลี่ยนแปลง
- เยาวชนมีความรู้และทักษะเพิ่มขึ้น: 80% ของเยาวชนที่เข้าร่วม “Z Strong Local Immersion Camp” และ “Workshop: Game Design Sprint” มีระดับความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้าและสุขภาพจิตที่ถูกต้องเพิ่มขึ้น.
- 70% ของเยาวชนที่เข้าร่วม “Z Strong Local Immersion Camp” แสดงทักษะการตัดสินใจและจัดการอารมณ์ที่ดีขึ้น.
- ผลิตคลิป TikTok รณรงค์จากเยาวชน ไม่น้อยกว่า 20 คลิป.
- Podcast “Gen Z Talk” มียอดฟังรวม ไม่น้อยกว่า 500 ครั้ง และ Facebook Page “Z Strong Squad” มีผู้ติดตาม ไม่น้อยกว่า 500 คน.
- เกิดเครือข่ายเยาวชนแกนนำ: พัฒนา “Z Strong Young Leaders” จำนวน 10-20 คน ที่พร้อมขับเคลื่อนกิจกรรมต่อเนื่อง.
- เครือข่าย Peer Mentoring Network ถูกจัดตั้งและมีการใช้งาน.
- มีต้นแบบนวัตกรรมการเรียนรู้: ผลิตบอร์ดเกม “ชีวิตพิชิตสุข” ต้นแบบ 3-5 ชุด ที่พร้อมใช้งาน.
- โมเดลกิจกรรม “Z Strong Local Immersion Camp” เป็นต้นแบบที่สามารถขยายผลในพื้นที่อื่น ๆ ได้ อย่างน้อย 1-2 แห่ง.
- ภาครัฐ, สังคม, และชุมชนได้รับประโยชน์: หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้อง อย่างน้อย 1-2 หน่วยงาน ให้การสนับสนุนหรือพิจารณาบูรณาการแนวคิดโครงการ.
- ข้อเสนอเชิงนโยบายจากเยาวชนถูกนำเสนอต่อผู้ว่าราชการจังหวัดนครปฐม (และมีโอกาสหารือกับ ส.ส. ชิษณุพงศ์).
- กิจกรรม “Z Strong Pop-up Booth” ที่ Central มีผู้เยี่ยมชม ไม่น้อยกว่า 100 คน สร้างการรับรู้ในวงกว้าง.
- เกิดความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง ไม่น้อยกว่า 3-4 หน่วยงาน (เช่น Plan International Thailand).
สรุปการดำเนินงาน
รายชื่อแกนนำโครงการ
- นายชินวัตร กอกิจงาม หัวหน้าโครงการ
- นางสาวอภิชา ไทยทวี แกนนำโครงการ
- นางสาวณัฐภัสสร หอมจันทร์เดิม แกนนำโครงการ
- นางสาวธราทาน โพธิ์พุก แกนนำโครงการ
- นายบุรธัช บุตรแสง แกนนำโครงการ
- นางสาวณฤมน บรรสพผล แกนนำโครงการ